Zgłoś newsa
Zgłoś błąd
Zgłoś organizację
Kontakt
mniejsza czcionka większa czcionka wersja dla niedowidzących
pps.czestochowa.pl
KALENDARZ
Zostaw 1% w Częstochowie Zgłoś swoją organizację Baza NGO Rodzina 500+ Częstochowskie Centrum Organizacji Pozarządowych
Klauzule społeczne

INFORMACJE ogólne o klauzulach społecznyych


Zamówienia publiczne są terminem określającym wszelkie umowy odpłatne, zawierane między zamawiającym a wykonawcą, których przedmiotem są usługi, dostawy lub roboty budowlane finansowane ze środków publicznych. Zasady, tryb i procedury wyboru wykonawcy oraz zawarcia umowy określa w Polsce prawo zamówień publicznych. Prawo to, co do zasady, muszą stosować wszystkie podmioty sektora finansów publicznych oraz wszystkie podmioty spoza sektora finansów publicznych, o ile składają zamówienia finansowane w ponad 50% ze środków publicznych, choć przepisy przewidują szereg zwolnień podmiotowych i przedmiotowych, w efekcie których podmioty nienależące do sektora finansów publicznych świadczące usługi nie muszą stosować procedur zamówień publicznych

1. Czym są klauzule społeczne i do czego mogą służyć?
Klauzule społeczne stanowią pewnego rodzaju wyjątek od reguły, który jest dopuszczany przez Unię Europejską w prawie zamówień publicznych z powodu ważnych względów społecznych. Biorąc pod uwagę kryteria oceny formalnej oferty złożonej w ramach zamówień publicznych to dotyczą one przede wszystkim jakości i ceny przedmiotu zamówienia. Jednak prawo Unii Europejskiej przewiduje w tym względzie możliwość wprowadzenia przez składającego zamówienie dodatkowych kryteriów społecznych. Kryteria te nie mogą w żaden sposób naruszać swobody wyboru ale muszą być ukierunkowane na ważne potrzeby społeczne.
Klauzule społeczne w znaczący sposób przyczyniają się do:
aktywizacji osób zagrożonych wykluczeniem zawodowym i społecznym,
wyrównywania szans na rynku pracy,
podniesienia umiejętności pracowników a rezultacie ich sytuacji na rynku pracy,
wsparcia idei rozwoju przedsiębiorczości społecznej,
budowy wizerunku zamawiającego jako podmiotu społecznie wrażliwego.

2. Stosowania klauzul społecznych w polskim prawie zamówień publicznych
W momencie przystąpienia Polski do Unii Europejskiej w 2004 r. nastąpiła konieczność dostosowania przepisów krajowych do porządku prawnego panującego w Unii Europejskiej. Zaistniała wówczas także konieczność dostosowania uregulowań dotyczących zamówień publicznych do norm panujących w UE. W świetle unijnych dyrektyw stosowanie klauzul społecznych nie jest obowiązkowe ale władze naszego kraju zdecydowały się na ich wprowadzenie.
Regulacje dotyczące stosowania klauzul społecznych w prawie unijnym:
31 marca 2004 r. Parlament Europejski oraz Rada wydały dwie ważne dyrektywy w zakresie zamówień publicznych dotyczące stosowania klauzul społecznych:
Dyrektywa 2004/18/WE w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi,
Dyrektywa 2004/17/WE w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych.
Zapisy dotyczące klauzul społecznych pojawiły się w Polsce dopiero w 2009 r. Pierwszą wprowadzono poprzez nowelizację ustawy o spółdzielniach socjalnych i dotyczyła ona spraw związanych z zatrudnianiem osób wykluczonych z rynku pracy. Drugą zaś wprowadzono poprzez nowelizację ustawy Prawo zamówień publicznych i odnosiła się ona do wykonawców zatrudniających osoby niepełnosprawne.
Regulacje dotyczące stosowania klauzul społecznych w polskim prawie:
Ustawa z dnia 7 maja 2009 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach socjalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw,
Ustawa z dnia 5 listopada 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
Art. 22, ust. 2 Ustawy Prawo zamówień publicznych jest tzw. klauzulą zastrzeżoną i mówi, że:
„Zamawiający może zastrzec w ogłoszeniu o zamówieniu, że o udzielenie zamówienia mogą ubiegać się wyłącznie wykonawcy, u których ponad 50 % zatrudnionych pracowników stanowią osoby niepełnosprawne w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych lub właściwych przepisów państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego”.
Zapis z art. 29 ust. 4 ustawy Prawo zamówień publicznych został po raz pierwszy wprowadzony poprzez nowelizację ustawy o spółdzielniach socjalnych z 2009 r.
Artykuł ten jasno mówi, że: „Zamawiający może określić w opisie przedmiotu zamówienia wymagania związane z realizacją zamówienia, dotyczące:
a) zatrudnienia osób:a) bezrobotnych lub młodocianych w celu przygotowania zawodowego, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,
b) niepełnosprawnych, o których mowa w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych,
c) innych niż określone w lit. a lub b, o których mowa w przepisach o zatrudnieniu socjalnym lub we właściwych przepisach państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego;2) utworzenia funduszu szkoleniowego, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w którym wpłaty pracodawców stanowić będą co najmniej czterokrotność najniższej wpłaty określonej w tych przepisach;

3. Zwiększenia wpłat pracodawców na rzecz funduszu szkoleniowego, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, do wysokości określonej w pkt. 2.”
Zgodnie z art. 36, ust. 2, pkt. 9 ustawy Prawo zamówień publicznych, zamawiający stosując klauzule społeczne z art. 29 musi w specyfikacji istotnych warunków zamówienia dokładnie określić:
a) liczbę osób, o których mowa w art. 29 ust. 4 pkt 1, i okresu wymaganego zatrudnienia tych osób,
b) sposób dokumentowania zatrudnienia osób, o których mowa w art. 29 ust. 4 pkt 1, (…),
c) uprawnienia zamawiającego w zakresie kontroli spełniania przez wykonawcę wymagań, o których mowa w art. 29 ust. 4, oraz sankcji z tytułu niespełnienia tych wymagań.

Zgodnie z poleceniem Prezydenta Miasta Częstochowy z dnia 28.06.2011 r. Wydział Promocji Zatrudnienia i Spraw Społecznych zobowiązał wszystkie podmioty Miasta, które realizują zamówienia publiczne do dokonywania analizy procedur zamówień pod kątem zamieszczenia w ogłoszeniu obowiązku stosowania klauzul społecznych, polegających między innymi na zatrudnieniu na okres realizacji konkretnego zamówienia, osób których sytuacja na rynku pracy uzasadnia zastosowanie przepisów dotyczących klauzul społecznych.
Wprowadzenie klauzul społecznych do zamówień publicznych nadało im społeczny charakter, przyczyniając się do rozwiązywania problemów społecznych, głównie poprzez:
promowanie możliwości zatrudnienia osób zagrożonych wykluczeniem społecznym,
skuteczne i efektywne wydatkowanie środków publicznych,
umożliwienie integracji społecznej osób niepełnosprawnych.

Wydział Promocji Zatrudnienia i Spraw Społecznych po rozpatrzeniu wniosków w zakresie możliwości uwzględniania aspektów społecznych w postępowaniach zobowiązuje do stosowania klauzul społecznych na podstawie analizy zamówień publicznych realizowanych przez jednostki organizacyjne miasta i wydziały urzędu, przewidzianych ustawą Prawo zamówień publicznych.

Klauzule społeczne przyczyniają się do aktywizacji osób zagrożonych wykluczeniem zawodowym i społecznym, wsparcia idei rozwoju przedsiębiorczości społecznej, budowy wizerunku zamawiającego jako podmiotu społecznie wrażliwego.
Wniosek o zastosowanie klauzul społecznych zawiera :
- nazwę wydziału Urzędu Miasta Częstochowy/ jednostki organizacyjnej,
- nazwę zadania,
- opis przedmiotu zamówienia,
- uwagi mające wpływ na rozpoznanie wniosku,
- termin realizacji zamówienia (od – do),
- wartość zamówienia (brutto).

Każdy wniosek jest rozpatrywany indywidualnie, pod uwagę brane są kryteria oceny formalnej oferty złożonej w ramach zamówień publicznych, dotyczą przede wszystkim jakości, ceny i czasu realizacji przedmiotu zamówienia.
Odstąpienie od stosowania klauzul społecznych jest zasadnie w przypadku kiedy:
- opis przedmiotu zamówienia wskazuje na specjalistyczne prace,
- termin realizacji zamówienia jest krótszy od 60 dni,
- cena zamówienia jest stosunkowa niska.

Zastosowanie klauzul społecznych zawiera informacje o konieczności umieszczenia w SIWZ zapisów dotyczących klauzul społecznych, wynikających z zapisu art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych.
Na podstawie wskazanego przez Kolegium Prezydenta Miasta Częstochowy wykonawca został zobowiązany do zapłacenia kary umownej w wysokości iloczynu przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w sektorze przedsiębiorstw za ostatni miesiąc bezpośrednio poprzedzający moment zakończenia umowy oraz liczby miesięcy w okresie realizacji zamówienia – za każdego niezatrudnionego bezrobotnego poniżej liczby wymaganej przez zamawiającego,
Od kary umownej można odstąpić tylko w przypadku udokumentowania przez wykonawcę, że przedstawił zgłoszenie oferty pracy do Powiatowego Urzędu Pracy w Częstochowie a niezatrudnienie osób bezrobotnych nastąpiło z przyczyn nieleżących po jego stronie.

Wydział Promocji Zatrudnienia i Spraw Społecznych w 2012 r. wydał 68 opinii o stosowaniu klauzul społecznych w tym:
18 zastosowanie klauzul społecznych,
50 odstąpienie od klauzul społecznych.

Wydział Promocji Zatrudnienia i Spraw Społecznych w 2013 r. wydał 245 opinii o stosowaniu klauzul społecznych w tym:  
57 zastosowanie klauzul społecznych,
188 odstąpienie od klauzul społecznych,

Wydział Promocji Zatrudnienia i Spraw Społecznych w I półroczu 2014 r. wydał 250 opinii o stosowaniu klauzul społecznych w tym:
57 zastosowanie klauzul społecznych,
193 dostąpienie od klauzul społecznych.

Pismo Prezydenta Miasta dotyczące stosowania klauzul społecznych

Portal Polityki Społecznej PLIK pobierz plik pdf

Jasne, że Częstochowa

Redakcja portalu:
ul. Focha 19/21 pok 29 i 46
tel.+48 34 3707 480
tel.+48 34 3707 773
tel.+48 34 3707 493
pon-pt 7.30 – 17.00
redakcjapps@czestochowa.um.gov.pl
webmasterpps@czestochowa.um.gov.pl

Wydział Polityki Społecznej
Urząd Miasta Częstochowy
ul. Śląska 11/13, pok.401
42-217 Częstochowa
tel. +48 34 370 71 00 centrala UM
fax +48 34 370 71 70
tel. +48 34 370 76 31 sekretariat wydziału
ps@czestochowa.um.gov.pl